Siyaasi Cabdi Casiis Farax, oo ku magac dheer Nuska, oo muddo dheer ahaa shakhsi muhiim ah oo ka tirsan isbahaysiga isbeddel-doonka ee maamul goboleedka Galmudug, ayaa si rasmi ah u shaaciyay bilawga dhaqdhaqaaq siyaasadeed oo baaxad leh. Ololahan cusub ayaa la filayaa inuu si weyn uga dhex muuqdo caasimadda Muqdisho, waxaana uu ku soo beegmay xilli dalka uu galay diyaar-garowga doorashooyinka, taasoo kordhinaysa xiisadda iyo rajada laga qabo mustaqbalka siyaasadeed ee Soomaaliya.
Nuska, oo leh taariikh dheer oo siyaasadeed iyo saameyn ballaaran oo ka dhex jirta deegaannada Galmudug, tallaabadan uu qaaday ayaa si weyn loo falanqeynayaa. Waxa ay muujinaysaa rabitaan ah in la ballaariyo saameynta siyaasadeed ee uu ku leeyahay heer qaran, gaar ahaan xilligan kala guurka ah. Hawl-galayaasha Warka Media waxay si dhow ula socdeen horumarkan, iyaga oo falanqeynaya saameynta ay ku yeelan karto cayaartoyda siyaasadeed ee hadda jira iyo isbahaysiyada soo socda ee ka dhex unkama Muqdisho.
Mogadishu: Xiisadda u Dhaxaysa Siyaasadda, Amaanka, iyo Saameynta Dibadda
Bilaabista dhaqdhaqaaq siyaasadeed oo cusub xilliga doorashooyinka, gaar ahaan magaalada caasimadda ah ee Muqdisho, waxay si dabiici ah u keentaa isbeddel ku yimaada jawiga amniga. Xilliyada noocaan oo kale ah, waxaa inta badan la kordhiyaa feejignaanta ciidamada amniga iyo xakamaynta si loo xaqiijiyo xasiloonida loogana hortago rabshadaha. Inkasta oo tallaabooyinkan ay yihiin kuwo lagama maarmaan u ah ilaalinta kala dambeynta, haddana waxay abuuri karaan jawi shaki ah, kaas oo saameeya aragtida dibadda ee magaalada, gaar ahaan kuwa ka fikiraya inay booqdaan ama maalgashadaan.
Xiisadda ka dhalata tallaabooyinka adag ee amniga iyo saameynta ay ku yeelanayaan warshadaha dalxiiska (ama guud ahaan soo jiidashada booqdayaasha iyo maalgashadayaasha) waa mid dhab ah. Muqdisho, oo si tartiib ah u soo kabanaysa, waxay ku tiirsan tahay aragti wanaagsan oo caalami ah si ay dib ugu soo celiso kalsoonida iyo fursadaha dhaqaale. Horumarka siyaasadeed ee kasta, gaar ahaan kuwa keena isbeddel ama xasaasiyad, wuxuu u baahan yahay in si taxaddar leh loo maareeyo si aanay u wiiqin dadaallada lagu dhisayo kalsoonida iyo xasilloonida.
Hagida Xaaladda Siyaasadeed Ee Xasaasiga Ah
Kuwa doonaya inay la falgalaan Muqdisho xilligan siyaasadeed ee xasaasiga ah, haddii ay yihiin maalgashadayaal, xubno ka mid ah qurbajoogta, ama warfidiyeenno, waxaa muhiim ah in ay u hoggaansamaan mabaadi’da taxaddarka iyo fahamka qoto dheer:
1. La soco wararka xaqiiqda ah: Si joogto ah ula soco wararka ka imanaya ilo lagu kalsoonaan karo si aad u fahamto isbedbeddelka xaaladda siyaasadeed iyo tan amniga. Go’aannada wanaagsan waxay ku salaysan yihiin xog sax ah oo cusub.
2. Faham dhaq-dhaqaaqa gudaha: Siyaasadda Soomaaliya waxay si qoto dheer ugu xidhan tahay qabaa’ilka iyo danaha deegaanka. Fahmida arrimahan waxay kaa caawinaysaa inaad ka fogaato xaaladaha qaldami kara.
3. La tasho khubaro maxalli ah: Kahor intaadan tallaabo qaadin, la tasho shaqsiyaad ama ururro si qoto dheer u yaqaanna dhulka iyo xaaladaha jira. Tani waxay kaa caawinaysaa inaad sameyso qorshe ammaan ah oo wax ku ool ah.
4. Diyaar garow iyo feejignaan: Mar walba diyaar u noqo isbeddel degdeg ah. Dhig qorshayaal degdeg ah oo aad u hoggaansanto feejignaan sare meelaha ay ka dhacayaan kulamada siyaasadeed ama banaanbaxyada.
Marka uu dhaqdhaqaaqa siyaasadeed ee Nuska uu bilaabmo, waxaa muhiim ah in Muqdisho ay u istaagto sidii magaalo adkaysi leh, oo doonaysa inay dib u dhisto mustaqbalkeeda iyada oo loo marayo siyaasad furfuran iyo amniga dadweynaha.
